Środa, 22 października 2014 Dodaj do ulubionych | HOME
  O NAS | KATALOG FIRM | WYDARZENIA | WIEDZA | DODAJ FIRMĘ | DODAJ WYDARZENIE | ZAPYTANIA OFERTOWE | KONTAKT

Słownik:  S
samorozwijająca się synteza wysokotemperaturowa
selekcja tłoka
sezonowanie (odlewnictwo)
siarkowanie
silnik odrzutowy
silnik pulsacyjny
silnik rakietowy
silnik strumieniowy
silnik turboodrzutowy
silnik turbośmigłowy
silnik turbowentylatorowy
silumin
siła sprężystości
siłownia gazowa
siłownia parowa
siłownik hydrauliczny
siłownik pneumatyczny
siłownik teleskopowy
skrawalność
skręcanie
skurcz odlewniczy
smar
solidus
spalling
spawanie elektrodami otulonymi
spawanie elektronowe
spawanie hybrydowe
spawanie laserowe
spawanie łukiem krytym
spawanie łukowe drutem rdzeniowym
spawanie MIG/MAG
spawanie plazmowe
spawanie tarciowe
spawanie żużlowe
spawarka
spawarka elektryczna
spawarka światłowodowa
spiek
spiekanie
spiekanie laserowe
spieniony metal
spójność pomiarowa
sprawność wewnętrzna
spręż
sprężanie
sprzęt mechaniczny
stal
stal automatowa
stal do azotowania
stal do nawęglania
stal do ulepszania cieplnego
stal konstrukcyjna niskostopowa
stal konstrukcyjna ogólnego przeznaczenia
stal konstrukcyjna wyższej jakości
stal kwasoodporna
stal na łożyska toczne
stal narzędziowa
stal narzędziowa stopowa do pracy na gorąco
stal narzędziowa stopowa do pracy na zimno
stal narzędziowa węglowa
stal nierdzewna
stal specjalna
stal sprężynowa
stal szybkotnąca
stal transformatorowa
stal żaroodporna
staliwo
starzenie
stempel (obróbka plastyczna)
sterownik PLC
stołowa pilarka tarczowa
stop metali
stop żelaza z węglem
stopy aluminium
stopy magnezu
stopy niklu
stopy ołowiu
straty mocy
strefa wpływu ciepła
strug elektryczny
struganie
strugarka
strzarka
suchy lód
surowiec
surówka hutnicza
suwnica
suwnica bramowa
suwnica pomostowa
system pomiarowy
system TMD
szacowanie
szekla
szlifierka
szlifierka kątowa
szlifierka taśmowa
szlifierka walcowa
szlifowanie
sztaba (wyrób hutniczy)
sztaplarka
 
Słownik terminów technicznych
A   B   C   D   E   F   G   H   I   J   K   L   Ł   M   N   O   P   R   S   Ś   T   U   W   Z   Ż   

STAL

Stop żelaza z węglem plastycznie obrobiony i plastycznie obrabialny o zawartości węgla nieprzekraczającej 2,11% co odpowiada granicznej rozpuszczalności węgla w żelazie (dla stali stopowych zawartość węgla może być dużo wyższa). Węgiel w stali najczęściej występuje w postaci perlitu płytkowego. Niekiedy jednak, szczególnie przy większych zawartościach węgla cementyt występuje w postaci kulkowej w otoczeniu ziaren ferrytu.

Stal obok żelaza i węgla zawiera zwykle również inne składniki. Do pożądanych składników stopowych zalicza się głównie metale (chrom, nikiel, mangan, wolfram, miedź, molibden, tytan). Pierwiastki takie jak tlen, azot, siarka oraz wtrącenia niemetaliczne, głównie tlenków siarki, fosforu zwane są zanieczyszczeniami.

Stal otrzymuje się z surówki w procesie świeżenia – stary proces, w nowoczesnych instalacjach hutniczych dominują piece konwertorowe, łukowe, próżniowe, pozwalające na uzyskanie wysokiej jakości stali.

Stal dostarczana jest w postaci różnorodnych wyrobów hutniczych – wlewki, pręty okrągłe, kwadratowe, sześciokątne, rury okrągłe, profile zamknięte i otwarte (płaskowniki, kątowniki, ceowniki, teowniki, dwuteowniki), blachy.

Im większa zawartość węgla, a w konsekwencji udział twardego i kruchego cementytu, tym większa twardość stali, węgiel w stalach niskostopowych wpływa na twardość poprzez wpływ na hartowność stali, im większa zawartość węgla tym dłuższy czas jest potrzebny do przemiany perlitycznej – co w konsekwencji prowadzi do przemiany bainitycznej i martenzytycznej. W stalach stopowych wpływ węgla na twardość jest również spowodowany tendencją niektórych metali, głównie chromu, do tworzenia związków z węglem – głównie węglików o bardzo wysokiej twardości.

Kryteria i podział stali
Ze względów praktycznych klasyfikacji gatunków stali dokonuje się zgodnie z PN-EN 10020:1996 według składu chemicznego oraz wg ich zastosowania i własności mechanicznych lub fizycznych.

ze względu na skład chemiczny (rodzaj i udział składników stopowych):
- stal węglowa (niestopowa)
- niskowęglowa
- średniowęglowa
- wysokowęglowa
- stal stopowa
- niskostopowa
- średniostopowa
- wysokostopowa
ze względu na procentową zawartość węgla i strukturę wewnętrzną:
- stal podeutektoidalna
- stal eutektoidalna
- stal nadeutektoidalna
ze względu na stopień czystości:
- zwykłej jakości
- wyższej jakości
- najwyższej jakości
ze względu na zastosowanie:
- stal konstrukcyjna
- ogólnego przeznaczenia
- niskostopowa
- wyższej jakości
- automatowa
- łożyskowa
- sprężynowa
- do azotowania
- do ulepszania cieplnego
- stal narzędziowa:
- węglowa
- stopowa:
- do pracy na zimno
- do pracy na gorąco
- szybkotnąca.
- stal specjalna
- nierdzewna
- kwasoodporna
- magnetyczna
- odporna na zużycie
- Stal Hadfielda
- transformatorowa
- zaworowa
- żaroodporna
- stal maraging
- żarowytrzymała
- stale historyczne:
- stal damasceńska

Właściwości stali węglowej
Właściwości fizyczne:
- gęstość ? = 7850 kg/m3
- współczynnik liniowej rozszerzalności ?T = 0,000012 0C-1
- współczynnik przewodzenia ciepła ? = 58 W/mK
- współczynnik Poissona ? = 0,30
- rezystywność (20°C, 0,37-0,42%węgla) = 171·10-9 [?·m]

Właściwości mechaniczne i technologiczne
Są to parametry charakteryzujące przydatność stali w gospodarce. Ich wielkość uzależniona jest od składu stopu i obróbki. Podane poniżej wartości są charakterystyczne dla stali stosowanych w budownictwie.
- Granica sprężystości określa maksymalne naprężenia po ustąpieniu których materiał wraca do swoich pierwotnych wymiarów
- Wytrzymałość na rozciąganie określana wielkością naprężenia wywołanego w przekroju próbki przez siłę powodującą jej zerwanie. Badane są także inne parametry określające naprężenia w próbkach stali, takie jak wytrzymałość na ściskanie, zginanie, ścinanie i skręcenie. Podczas badania próbki stali na zerwanie określane są także:
- naprężenie rozrywające, czyli rzeczywista wartość naprężenia w miejscu przewężenia rozciąganej próbki bezpośrednio przed jej zerwaniem (jest to wartość siły powodującej zerwanie w odniesieniu do przekroju zerwanej próbki w jej najwęższym miejscu);
- wydłużenie względne, czyli procentowy przyrost długości zerwanej próbki w stosunku do jej początkowej długości,
- przewężenie względne, czyli procentowe zmniejszenie powierzchni przekroju poprzecznego zerwanej próbki w miejscu zerwania do jej przekroju pierwotnego.
- Sprężystość rozumiana jako zdolność materiału do odzyskiwania pierwotnej postaci po zaprzestaniu działania na niego sił powodujących odkształcenie. W zakresie naprężeń sprężystych obowiązuje prawo Hooke\'a. Sprężystość materiału określa:
- współczynnik sprężystości podłużnej (moduł Younga) E, który dla stali ma wartość w granicach od 205 do 210 GPa (Gigapaskali)
- współczynnik sprężystości poprzecznej G (moduł Kirchhoffa), który dla stali ma wartość 80GPa
- Plastyczność, czyli zdolność materiału do zachowania postaci odkształconej na skutek naprężeń od obciążeń po zaprzestaniu ich działania. Są to odkształcenia trwałe, które powstają po przekroczeniu wartości tzw. granicy plastyczności, po przekroczeniu której następuje znaczny przyrost wydłużenia rozciąganej próbki, nawet bez wzrostu a często przy spadku wartości siły rozciągającej. Umownie przyjmuje się granicę plastyczności dla wartości naprężenia, przy którym trwałe wydłużenie próbki wynosi 0,2%.
- Ciągliwość – zdolność materiału pozwalająca na zachowanie jego właściwości podczas obróbki polegającej na jego tłoczeniu, zginaniu lub prostowaniu itp. Właściwość ta wykorzystywana jest podczas produkcji wyrobów (np. blach trapezowych, ościeżnic itp.).
- Udarność, czyli odporność na obciążenia dynamiczne
- Twardość, czyli zdolność przeciwstawienia się materiału przy próbie wciskania przedmiotów twardszych. Stal jest tym twardsza, im więcej zawiera składnika twardego cementytu - czyli im większy jest procent węgla
- Spawalność, to cecha stali pozwalająca na wykonanie trwałych połączeń przez spawanie
- Odporność na działanie środowiska:
- odporność na działanie podwyższonych i niskich temperatur
- odporność na działanie czynników powodujących korozję chemiczną i atmosferyczną

Normy materiałowe
- PN-EN 10020:1996. Definicje i klasyfikacja gatunków stali. Norma zawiera klasyfikację wg składu chemicznego oraz ustalenia głównych klas jakościowych
- PN-EN 10027-1:1994. Określa europejski system oznaczania stali obejmujący znaki i oznaczenia cyfrowe składające się z symboli głównych (wg zastosowań, własności mechanicznych lub fizycznych, bądź wg składu chemicznego) i symboli dodatkowych
- PN-EN 10027-2:1994 [31] Określa europejski system oznaczania stali obejmujący znaki i oznaczenia cyfrowe stali

Produkcja i zastosowanie
Stal znalazła zastosowanie w różnych dziedzinach techniki. W światowej produkcji stali surowej, wynoszącej w 2001 r. ok. 850 mln ton, przodowały: Chiny (152 mln ton), Japonia (100 mln ton), USA (90 mln ton), Rosja (60 mln ton), Niemcy (45 mln ton), Korea Południowa (45 mln ton), Ukraina (32 mln ton), Brazylia (27 mln ton), Włochy (27 mln ton) i Indie (27 mln ton). Polska, sklasyfikowana na 19. pozycji wyprodukowała 9 mln ton stali.

W budownictwie stanowi jeden z kilku podstawowych materiałów konstrukcyjnych. Najczęściej używane w tej dziedzinie gospodarki gatunki stali to stale niskostopowe i ogólnego przeznaczenia.

W pierwszej grupie najbardziej popularne to (oznaczone zgodnie z PN-88/H-84020) grupy o symbolach St0S, St3S i St4S. W grupie drugiej znajdują się stale:
- o podwyższonej wytrzymałości 18G2, 18G2A i 18G2AV (PN-86/H-84018)
- trudnordzewiejące 10HA, 10H, 12HIJA, 12PJA (PN-82/H-84017)
- stale do produkcji rur R, R35, R45, 12X. Do produkcji rur używane są także stale 18G2A i St3S (PN-89/H-84023.7)

Do parametrów określających właściwości stali jako materiału należą charakterystyki fizyczne, mechaniczne i technologiczne.

Przykłady zastosowania stali:
- karoseria samochodów
- pokrycia dachu i elewacji
- puszki do konserw
- rury
- konstrukcje budowlane
- elementy mebli
- wiatraki (elektrownie wiatrowe)
- statki i platformy morskie...


(źródło: wikipedia, licencja: GNU FDL, autorzy)
 Katalog firm
centrum obróbcze
cięcie gilotyną
cięcie inne
cięcie piłą
cięcie plazmowe
cięcie strumieniem wody
cynkowanie galwaniczne
cynkowanie ogniowe
cynowanie
doradztwo i pomoc techniczna
elektrodrążenie
frezowanie CNC
frezowanie konwencjonalne
gięcie blach
gięcie drutu
gięcie płaskowników, profili, rur
grawerowanie
gwintowanie
hartowanie i ulepszanie cieplne
hutnictwo stali
konstrukcje stalowe i aluminiowe
lakierowanie proszkowe
lutowanie
mycie, odtłuszczanie
niklowanie
nitowanie
obróbka na prasach
odlewnictwo aluminium
odlewnictwo metali nieżelaznych
piaskowanie
polerowanie
profile, rury i pręty
przygotowanie powierzchni
regeneracja, ostrzenie narzędzi
remonty maszyn i obrabiarek
satynowanie, perełkowanie
spawanie aluminium
spawanie metali kolorowych
spawanie stali kwasoodpornej
spawanie stali nierdzewnej
spawanie stali
stal jakościowa
stal kwasoodporna
stal narzędziowa
stal nierdzewna
szkolenia
szlifowanie otworów
szlifowanie płaszczyzn
szlifowanie wałków
toczenie CNC
toczenie karuzelowe
toczenie konwencjonalne
tłoczenie aluminium
walcowanie
wiercenie
wycinanie na prasach CNC
wyroby stalowe
wytaczanie
zakłady ślusarskie
śrutowanie




Copyright St3.pl